002: Loslaten

De herfst is het seizoen van loslaten. Hoe herken je dat er iets losgelaten mag worden en hoe doe je dit vervolgens? Lianne en Rob gaan onder meer in op het loslaten van controle, het loslaten van personen en het loslaten van gewenste uitkomsten.

In deze aflevering verwijst Lianne naar een meditatie die ze heeft gegeven. De meditatie is te bestellen via deze link.  

Beluister de aflevering op Spotify

Beluister de aflevering op Apple Podcasts

Bekijk de aflevering op Youtube

Liever lezen?

Rob: Welkom bij weer een nieuwe aflevering van & nu…JIJ! – de podcast. 

Lianne: Vandaag gaan we het hebben over loslaten.

En het is ook heel mooi want we zijn natuurlijk net in de herfst aangekomen – dat lijkt misschien nog niet zo want het is best nog wel mooi weer – maar loslaten heeft ook wel een betrekking op de herfst: de bladeren vallen van de bomen en dat betekent ook dat wij mensen ook los mogen laten wat we niet meer nodig hebben of waar we misschien last van hebben en dat kan best wel iets heftigs zijn.

Hoe voelt dat voor jou? Hoe ga je om met loslaten in het algemeen?  

Rob: Je hebt loslaten en loslaten, zou ik bijna zeggen.

Ik heb verschillende situaties gehad in mijn leven waar ik dingen heb losgelaten en heel vaak kwam daar dan ook wel weer iets voor in de plaats.

We hadden het in de introductie al even over het wonen: ik ben geboren en getogen in het Westen van het land en heb uiteindelijk de overstap gemaakt en ben verhuisd naar het Oosten van het land en dan laat je wat achter en dan laat je ook los. Dan laat je ook vriendschappen los, je laat je oude vertrouwde woonomgeving los, dus dat is wel een dat is wel een stap. En toch merk je dat daar inderdaad dingen voor terugkomen, dus dat is hartstikke mooi.

Ik heb het natuurlijk gemerkt bij mijn drie kinderen. Daar zit je altijd in fases waarin je dingen loslaat: op een gegeven moment gaan ze allemaal naar de basisschool en dan komt er een moment dat de laatste van de basisschool af is en dan laat je die fase los. Uiteindelijk laat je je kinderen natuurlijk helemaal los omdat ze volwassen zijn en hun eigen weg gaan. Dus dat heeft dan met name te maken met het loslaten van personen.

Aan de andere kant: wat je dan toch wel merkt, want je blijft dan toch ouder, als je dochter dan zegt: “hé pap, ik ga drie weken naar Californië” dan merk je toch wel dat er nog iets is wat toch lastig is om dat dan toch ook los te laten en uiteindelijk merk je dan, op het moment dat ze op vakantie gaat, dat het ook allemaal goed gaat, maar dan zit er toch nog iets van ouderlijke zorg. 

Lianne: ja en vertrouwen, denk ik ook. Loslaten gaat heel erg samen met “vertrouwen in hebben in…”. Bij mij gaat het voornamelijk nu om loslaten van controle, ook omdat ik weet dat het mij niet dient om ergens controle over te houden en ook omdat het mij best wel veel spanning oplevert. Die controle, waarvan ik ook weet dat ik er niet verder mee kom. Maar goed, je moet daarin wel het vertrouwen hebben – als ik dat dan loslaat, hoe gaat het dan voor mij? – want als je de controle ergens kunt houden, dan heb je voor jezelf misschien een specifiek beeld in je hoofd van: Oh ja, ik heb nu de controle en ik ga het zo en zo bereiken, maar vaak gebeurt het helemaal niet op die manier en gebeuren er weer dingen van links of komen weer dingen van rechts, weet je wel? En dan raak je een beetje in de war of er ontstaat een chaos en dan kun je ook niet heel goed omgaan met alles wat er dan bij komt kijken omdat jij zo rechtlijnig denkt door de controle vast te houden. Dat jij niet ingecalculeerd hebt dat er ook dingen anders zouden kunnen gaan en daar reageer je dan weer veel heftiger op dan als je het gewoon loslaat en erop vertrouwt dat het allemaal, op wat voor manier dan ook, goedkomt.  

Rob: Als je nu het hebt over die controle loslaten, dat dat klinkt dan nog relatief algemeen: dé controle loslaten. Is er ook een specifiek gebied waarvan je zegt: juist op dat gebied voel ik dat ik dat ik in controle wil zijn en wil ik dat juist loslaten? 

Lianne: Dat is een hele goede vraag. Bij mij is dat vooral op werkgebied. Ik heb altijd heel veel ideeën in mijn hoofd en dan wil ik ook gáán! Ik ben altijd iemand geweest die denkt: “oh, ik ga vliegen, want ik heb dit doel in mijn hoofd” en daar wil ik eigenlijk liever gisteren zijn dan morgen en dan ga je daar controle overheen leggen. Want dan denk je: “oh ja, dit en dit moet ik doen om dat te bereiken en zo snel mogelijk” maar ik heb nu al gemerkt dat dat niet werkt en dat dat ook eigenlijk de snelheid uit het behalen van het doel haalt, omdat er zoveel meer bij komt kijken en je niet gaat leren van wat er fout gaat, juist doordat je de controle wil behouden. 

Rob: Dan wil je ook eigenlijk een bepaalde uitkomst, volgens mij, als ik dat goed beluister en die uitkomst wil je ook nog op een bepaald moment in de tijd hebben. 

Lianne: ja, het liefst nu. Daar gaat het dan wel om en dat is voor mij op werkgebied, maar ik denk eigenlijk wel op alle gebieden in mijn leven, ook als het gaat om liefdesgebied, als het gaat om het financiële plaatje en als het gaat om je gezondheid: dat dat zijn allemaal aspecten in je leven waarvan je eigenlijk de controle moet loslaten want het enige wat jij kan doen is zo goed mogelijk voor jezelf zorgen en er vertrouwen in hebben dat jou wordt gegeven wat je op dat moment nodig hebt. 

Rob: Terwijl die uitkomst dan misschien helemaal niet de uitkomst is die je zelf voor ogen had.

Want dat zou natuurlijk ook nog kunnen: dat je een bepaalde uitkomst voor ogen hebt en dat je een bepaald pad opgaat, maar dat je uiteindelijk toch ergens anders uitkomt. 

Lianne: Maar toch zul je dan, als je dat gaat evalueren voor jezelf, merken dat de uitkomst die je dan hebt, veel beter bij je past.

Misschien kun je dat zelf dan nog niet helemaal accepteren, omdat je toch in je hoofd, omdat je die controle wilt houden, een ander plaatje had, maar dan ga je op een gegeven moment echt realiseren: dit past veel beter bij mij of dit is eigenlijk nog beter dan dat ik zelf had kunnen bedenken. En dat is het mooie van als je het loslaat: dan geef je dingen ook de ruimte om jouw leven in te stromen. 

Nu hebben we natuurlijk over controle maar er zijn natuurlijk veel meer gebieden waarop je los kan laten. Ik heb deze week een hele mooie meditatie over loslaten gegeven. Misschien moet jij wel een persoon loslaten omdat de relatie uit is of omdat die persoon is overleden of omdat het een goede vriend was en het toch even niet meer zo lekker loopt of deze niet meer bij je past op dat moment.

Wat kan je nog meer loslaten? Materiële zaken? 

Rob: Materiële zaken kun je loslaten, maar ik denk vooral aan loslaten van gewenste uitkomst. Dat je dat je toch voor jezelf zegt: ik wil dat dit zus en zo gebeurt en dat je daar heel erg op focust, maar dat je juist in een soort ontspanning komt: hoe het ook loopt het is goed.

Ik ben zelf muzikant en het kan zijn – dat heb ik in het verleden wel meegemaakt – dat je een afspraak hebt om te gaan repeteren en dat je daar ontzettend naar uitkijkt en dat je daar helemaal zin in hebt en dat er dan, net op het laatste moment, wordt afgezegd. Dan kun je daar ontzettend teleurgesteld over zijn. Je kunt daar ook veel ontspannener in gaan zitten en niet zozeer gefocust zijn op die uitkomst en gewoon blij zijn als je dat (repeteren) met elkaar kunt gaan doen. En als dat niet zo is, dan is dat wat het is en dan kun je daar ook in die ontspanning gaan zitten. Dan kun je je tijd weer anders besteden. Dus wat minder gehechtheid aan een specifieke uitkomst. 

Lianne: Ja en wat ik dan ook vaak doe voor mezelf, is afvragen: wat kan ik daar dan uithalen voor mezelf?

Jij geeft natuurlijk aan dat als dan iemand afzegt of als het niet door kan gaan, dan ben je in eerste instantie wat teleurgesteld misschien, maar ik kijk dan wel altijd van: Oké, wat wil mij dit vertellen? Want ik zou eigenlijk dit gaan doen en nu heb ik een gat in mijn dag of in mijn avond, betekent dat misschien ook voor mij dat ik wat rust moet nemen? Dus luister daarin ook heel goed naar je lichaam. 

En loslaten brengt natuurlijk ook heel veel verschillende emoties met zich mee. Hoe ga jij met die emoties om?

Want we kunnen dan ook gaan zeggen: ik voel dat en dat wil ik niet voelen. En ook bij loslaten is het vaak dat we wat daarna komt eigenlijk niet willen ervaren omdat dat heel heftig kan zijn. Maar het kan ook een soort van rust over je heen brengen, nadat je eerst iets heftigs of heel verdrietigs hebt meegemaakt. Iets loslaten kan ook heel eng zijn, omdat je gewoon echt niet weet wat er daarna gebeurt, maar het gezegde “Waar 1 deur sluit, gaan er 10 weer voor open” is gewoon echt waar en dan komen er weer nieuwe dingen op je pad. Maar dat kan heel spannend zijn, het kan heel eng zijn en je kunt verdrietig zijn.

Vaak is het zo, als bijvoorbeeld een relatie uitgaat, an ga je ook een nieuwe fase in je leven in en dat kan ook heel spannend zijn, omdat je gewoon niet weet wat er gebeurt. Maar dat is juist de fase waarin jij superveel van jezelf kan gaan leren en het mooie is aan die emoties dat als jij die leert om omarmen als jij die er gewoon laat zijn, dat je daarin ook al de controle loslaat, dat het oké is dat je al die verschillende emoties die je voelt. Dat al die gevoelens die er zijn, er ook mogen zijn. 

Rob: Het is goed dat je dat zegt, inderdaad, want we hebben heel vaak de neiging, als er een probleem is of een emotie die we die we niet fijn vinden of als we het idee hebben we moeten wat loslaten, dat we het idee hebben dat we het weg moeten drukken. Dat heb je ook al als je een bal onder water wilt houden. Dat kost je ontzettend veel energie en dat werkt niet.

En wat een andere manier is om ernaar te kijken is om het te omarmen. Wees inderdaad met datgene wat er is, sta daarvoor open en het kan ook zijn dat dat je de neiging hebt om het te willen fixen. Dat mag er ook zijn. Dus sta open en laat datgene wat er omhoogkomt er zijn en dat alleen al kan rust en ontspanning brengen. 

Lianne: Ja, precies! En dit is ook een mooi onderwerp is voor een andere aflevering: Hoe ga je om met emoties? Hoe ga je om met bepaalde gevoelens? Want dat is ook wel iets waar heel veel mensen denk ik tegenaan lopen. Ik weet niet hoe jij daarover denkt? 

Rob: Als het gaat om gevoelens, waar ik met name waar op probeer te focussen, zijn de sensaties in het lichaam.

Ik merkte het gisteren aan het einde van de dag ook nog. Ik las een heel naar bericht en ik voelde het gelijk in mijn lijf. Wat ik inmiddels geleerd heb is om in te zoomen op die sensatie en dat niet weg te willen hebben en daar gewoon mee te zitten: wat voel ik in mijn lichaam? En dat er gewoon te laten zijn. En natuurlijk helpt het ook om daar even over te praten. Maar vooral in het in het lichaam te voelen: waar zit het? 

Lianne: Ja, dat is een hele goede en ik denk ook dat we daar dieper op in moeten gaan in een volgende aflevering.

Wat er ook heel mooi bij is: als je iets voelt, dan gaan heel snel je gedachten eroverheen en dan kan jij weer heel veel dingen naar boven halen die helemaal niet relevant zijn. Dus dat heeft ook weer een stukje met loslaten te maken. Durf naar binnen te keren en durf te voelen. Ook weer een mooi onderwerp voor een andere aflevering. 

Kunnen we nog meer vertellen over loslaten? Hebben we bijvoorbeeld nog meer voorbeelden? 

Rob: Ik ben met name benieuwd, als jij iets wilt loslaten, of je daar voor jezelf nog een soort stappenplan voor hebt of een bepaalde werkwijze. Je hebt het over voelen: ga je daar ook voor zitten, ga je mediteren, hoe werkt dat? 

Lianne: Bij mij manifesteert zich dat, als ik iets moet loslaten, in eerste instantie dat ik juist heel veel prikkels ga opzoeken. Dan ga ik juist mensen opzoeken en dan ga ik afleiding zoeken, omdat ik weet dat ik iets moet loslaten. Dat komt ook omdat ik er misschien nog niet helemaal klaar voor ben om het los te laten, want dat kan natuurlijk ook, dat je daarin nog wat te leren hebt. Maar bij mij is het, denk ik, voornamelijk omdat ik het spannend vind, omdat ik niet weet wat er daarna gebeurt.

Wat er dan gebeurt is: of ik krijg een mental breakdown en ik beland op de badkamervloer met een uur lang huilen of ik ben op tijd en denk: “oh ja, weet je, dit kan natuurlijk niet, wat ik aan het doen ben” want ik weet onbewust echt wel dat ik aan het wegrennen ben voor iets wat ik niet wil voelen, omdat ik het moet loslaten.

Bij mij kan het ook heel erg gepaard gaan met angst. Ik kan ook echt in paniek raken, omdat ik daar dan rationeel nog niet ben maar in mijn hart weet ik dat het niet oké is. Of dat er iets gaat gebeuren, waarin ik gewoon zelf al weet dat ik het moet loslaten, omdat het mij niets meer brengt. 

Dan ga ik inderdaad naar binnen keren en dan probeer ik echt de tijd en de ruimte te nemen. Als ik moet huilen, dan huil ik. Als ik moet schreeuwen, dan ga ik schreeuwen (dat kan gewoon in de auto). Het helpt mij ook heel erg om te zingen. Dan merk ik ook dat er wat uit moet en dan ga ik zingen.

Het kan bij mij ook manifesteren in het feit dat ik gewoon geen eetlust meer heb en dat ik echt minder ga eten of dat ik zelfs als ik eet denk “oh, het zit niet lekker dus er moet eerst wat uit voordat er weer wat in kan”. En dat is wel heel erg mooi, want mijn lichaam geeft het letterlijk aan: er moet eerst wat uit voordat er weer wat in kan.

Als je loslaat, creëer je ook ruimte en in die ruimte ontstaan er gewoon heel veel mooie nieuwe dingen. Ik ga dan echt met mezelf zitten, ik ga mediteren en ik doe een body-scan, bijvoorbeeld.

Schrijven wil ook heel erg helpen, als je dingen wilt loslaten en dan bedoel ik niet dat het echt mooi moet zijn, maar dat je óf steekwoorden opschrijft óf gewoon alles wat in je hoofd zit opschrijft. Je hoeft het niet na te lezen, maar dan is het gewoon uit je systeem en dat is heel fijn in het loslaten.

Dus zo doe ik dat. En op een gegeven moment komt er een soort van rust weer om me heen en dan voel ik me ook echt weer met beide benen op de grond staan.

Je kan ook gaan sporten trouwens, dat is ook een hele goede. Boxen, in ieder geval iets wat explosief is. 

En hoe is dat voor jou dan? Hoe manifesteert zich dat voor jou als je weet dat je iets moet loslaten? Hoe ga jij daarmee om? 

Rob: Ik herken veel van wat je zegt. Je hebt het over zingen. Ik merk dat het met muziek bezig zijn heel erg helpt om inderdaad los te laten. Bewegen helpt zeker, bijvoorbeeld hardlopen.

Dat zijn allemaal aspecten die helpen, maar ik herken ook het aanvankelijk nog het niet willen zien, het toch verstrooiing of afleiding zoeken, het ontkennen.

Mediteren dat helpt mij zeer om inderdaad weer tot rust te komen. En ik merk dat dat ook in fases gaat: er zijn momenten dat ik dat ik heel weinig mediteer en ook momenten waarop dat gewoon naar boven komt en ik voel dat ik weer moet gaan mediteren. Niet om iets te fixen, wel als hulpmiddel om alles er te laten zijn.

Ik merk ook dat in een aantal situaties het loslaten ook heel erg samenhangt met het starten van iets nieuws. Dan merk ik dat de energie toch heel erg ligt op het nieuwe. Ik noemde het wisselen van een baan, wat ik wat ik vorig jaar gedaan heb. Dan zit mijn focus zo op het nieuwe dat het vrij makkelijk gaat om de oude werkomgeving los te laten. Voor je het weet ben je helemaal ondergedompeld in een nieuwe situatie en denk je ook gewoon niet meer aan die oude situatie en zit die ook niet meer in je systeem.

Lianne: Even inbreken. Nu ben ik wel heel erg benieuwd. Want je zegt: ik moet dan het oude loslaten voor het nieuwe, dus je weet al wat er komt. Dus er zit zoveel verschil in.

Wat is voor jou het verschil, want soms heb je dingen die je moet loslaten voor je eigen energie, voor je eigen gezondheid? 

Rob: Twee voorbeelden: 

In het kader van de verhuizing was het was het inderdaad nog ongewis hoe het zou gaan met mijn werk. We wisten dat we gingen verhuizen, het huis was gekocht, de verhuisdatum was bekend en ik had nog werk in het Westen van het land. Geen idee hoe dat zou lopen. Wel afspraken over gemaakt. Het was een raar toeval: op het moment dat we verhuisden begonnen de coronamaatregelen, dus ik hoefde niet meer naar kantoor en ik kon gewoon thuis werken. Ik merkte in die periode ook dat, door verschillende “toevalligheden”, er heel snel een nieuwe functie op mijn pad kwam hier meer in de buurt, dus dat was dat was hartstikke mooi. 

Tijdens mijn vorige functie, ik ben een aantal jaar leidinggevende geweest, merkte ik dat die functie mij niet goed paste. Het is goed dat ik die stap genomen en ik dat ik die functie heb gehad. Toch ging het op een zeker moment niet goed en heb ik een tijdje thuisgezeten. Toen had ik nog geen idee van hoe dat verder zou lopen, dus dan is het een kwestie van jezelf bij elkaar rapen. Ik ben een coach gaan opzoeken, heb vooral veel gesproken en ben gaan kijken wat er wat er uiteindelijk op mijn pad zou komen, zo zit ik er dan toch in. En bij toeval – ik weet niet of het toeval is – kwam er een functie op mijn pad die exact in mijn straatje en perfect bij mijn ervaring paste. Tijdens het sollicitatiegesprek bleek dat ik kon gaan samenwerken met iemand die ik al kende en met wie ook heel goed klikte. Op die manier werkte dat heel erg goed. Ik heb in die periode dus eigenlijk ook gewoon die uitkomst losgelaten. 

Lianne: Ja, dat is wel heel erg mooi, omdat je het, denk ik, open hebt gelaten voor jezelf.

Wat me net ook te binnen schoot is dat als je iets loslaat, terwijl je niet weet wat daarna komt, je in een soort van stilte terechtkomt en wij als mensen zijn niet heel erg relaxed in die fase. Dat er een soort stilte komt en juist daarin kan je jezelf zo gigantisch ontwikkelen.

Als je het bijvoorbeeld hebt over een baan: je zegt je baan op en je hebt nog geen idee wat je daar wat je verder wil doen, maar je weet wel dat in dat werk dat dat je daar zo niet lekker zat en dat het zoveel energie van je vroeg.

Misschien herken jij jezelf daarin of misschien één van onze luisteraars dat je weet dat je niet op de juiste plek zit, maar geen nieuwe stap durft te zetten: Kies daarin dan wel voor jezelf. Want wat voelt goed? Wil jij liever in een omgeving blijven waar jij je gewoon niet oké voelt en waar je eigenlijk alleen nog maar slechter gaat functioneren of kies jij ervoor om voor het onbekende te gaan, het los te laten, echt voor jezelf te kiezen en je even in die stilte terecht komt, waarin jij jezelf gewoon zo gigantisch kunt gaan ontwikkelen?

Want juist in die stilte liggen heel veel antwoorden en dat vergeten we vaak en dat is ook waar we bang voor zijn. Want het voelt een beetje als een donker hol of een tunnel, waarin we verdwijnen of dat we onder water worden gezogen, dat we een beetje verdrinken.

En vaak gebeurt het ook in het begin dat je heel veel gedachtes krijgt, zoals “maar ik moet” – en dat is ook wel een beetje de maatschappij, je moet zoveel – maar je moet eigenlijk helemaal niks. Het enige wat jij moet is naar jezelf luisteren, naar binnen keren en voelen waar jij je oké bij voelt. En die gedachten die komen en er zijn altijd mensen met meningen en oordelen – ook over de situatie waarin jij zit als je moet loslaten, bijvoorbeeld. Maar blijf heel dicht bij jezelf, daarin. Blijf voelen.

Wat ik natuurlijk nog in de meditatie heb gedaan, die ik heb gegeven, is dat als je het loslaten ziet als een soort voorwerp dan staat het op dat moment al buiten jou. En als jij dan even voelt van “goh, wat doet dat met mij als ik dat in het voorwerp giet?” In de meditatie waren we in een tuin en dan kon je iets uit de tuin kiezen en als je dat dan loslaat dan is het al een stuk makkelijker en het kan ook echt voelen als een soort van klik. Ineens is het losgeklikt. Het lijkt wel een soort van frisse wind.

Er ontstaat altijd ruimte en je hoeft niet altijd te reageren en je hoeft niet altijd wat te doen. Je mag ook gewoon even heel ontspannen zijn in die stilte en geniet daar ook van. Geniet van die stilte, vooral dat. 

Rob: Dat zul je ook zien: als je accepteert dat datgene wat je wilt loslaten er is, dat je accepteert dat je dat misschien ook wilt oplossen en als je daarnaast ook gewoon ziet dat dat iets persoonlijks is, dan komt daar inderdaad die ontspanning.

En dan zul je ook zien en ervaren dat jij eigenlijk dat bewustzijn bent waarin dat allemaal plaatsvindt. Dat creëert een afstand ook naar dat ik-persoontje met al zijn gedachten. Dan ben je eigenlijk meer de ruimte waarin dat allemaal plaatsvindt. 

Lianne: Ja, heel mooi! Ik denk dat we voor zover kunnen afsluiten. Misschien even samenvatten van wat loslaten eigenlijk precies betekent:

Loslaten is controle loslaten of een persoon of materiële zaken, financiële zaken.

Vaak lopen we daar eerst voor weg, dus: Waar loop jij voor weg? Waar ben jij voor op de vlucht? Wat wil je niet voelen, bijvoorbeeld in die situatie? 

En dan kan er een stilte ontstaan, waarin jij jezelf kunt ontwikkelen. Je kunt je heel ontspannen voelen.

Vertrouw ook vooral op het feit dat het echt goed gaat komen en dat er echt mooie dingen op je pad gaat komen als jij jezelf daar de ruimte in geeft, want door los te laten ontstaat er een ruimte.

Ga ook aan jezelf werken, ga ook aan je zelfvertrouwen werken, ga aan je zelfliefde werken, zorg ervoor dat jij van jezelf gaat houden. 

Rob: Ja, en wees dan ook zacht voor jezelf.

Je kunt loslaten en daarna gaat het gebeuren dat je weer getriggerd wordt. En als je weer getriggerd wordt, is dat weer een mooie aanleiding om weer los te gaan laten. En vervolgens zou het zomaar weer kunnen zijn dat je weer getriggerd wordt en dat is weer een mooie aanleiding om weer los te gaan laten. Het hoeft niet in 1 keer. Juist die antenne hebben voor die trigger en dan realiseren dat er iets is wat ik mag loslaten en wat er mag zijn.  

Lianne: Ja, zeker en soms kun je echt 10 keer tegen dezelfde muur aanlopen maar dan heb jij dat gewoon nodig.

En inderdaad met compassie naar je gevoelens kijken die erbij komen kijken, want ze mogen allemaal zijn.

Rob: Zo is dat! Dit was de aflevering over loslaten. Dankjewel voor het luisteren en dankjewel voor dit fijne gesprek.

Lianne: Ja, dankjewel en tot de volgende keer!